Þróttur / Saga okkar
Saga Þróttar
Samvinna frá árinu 1931.
Frá sameiginlegri vörubílastöð við Kalkofnsveg til fjölbreyttrar þjónustu við atvinnulíf og framkvæmdir.
Saga Þróttar hófst þegar vörubílstjórar í Reykjavík tóku höndum saman 9. apríl 1931. Þeir sameinuðust í stéttarfélagi og ákváðu að reka eina sameiginlega vörubílastöð. Árið 2026 eru liðin 95 ár frá þessum upphafsdegi.
Síðan hafa starfsstöðvar, bílar og verkefni tekið breytingum. Í gegnum árin hafa bílstjórarnir byggt upp eigin atvinnurekstur og sameiginlega þjónustu stöðvarinnar. Samvinnan hefur tengt saman fólk, tæki og þekkingu og gert Þrótti kleift að sinna fjölbreyttum verkefnum.
Í gegnum árin
Tímamót í sögu Þróttar
- 1931Vörubílstjórar sameinast 9. apríl og leggja grunn að Þrótti og sameiginlegri vörubílastöð.
- 1987Maður og bíll kemur út með sögu og félagatali áranna 1931–1987.
- 1997Flutningur úr Borgartúni að Sævarhöfða er undirbúinn, þar sem rýmri aðstaða bíður starfseminnar.
- 2026Þróttur fagnar 95 árum. Samvinna bílstjóranna og fjölbreytt þjónusta halda sögunni áfram.
9. apríl 1931
Sameiginleg stöð og sameiginlegir hagsmunir
Upphaf Þróttar var bæði félagslegt og hagnýtt. Vörubílstjórarnir sameinuðust um hagsmuni sína og um rekstur stöðvar sem þjónaði þeim og viðskiptavinum þeirra. Þannig tengdust félagsstarfið og dagleg afgreiðsla verkefna frá byrjun.
Bílstjórarnir ráða yfir eigin bílum og tækjum, en sameiginleg stöð tengir þjónustu þeirra við viðskiptavinina. Saga Þróttar er því jafnframt saga fólks sem byggði upp eigin atvinnurekstur innan stærri heildar. Hver bílstjóri lagði sitt af mörkum með reynslu sinni, þekkingu og tækjabúnaði.
Úr safninu
„Þróttur – sími 11471“
Á eldra skilti stöðvarinnar stendur nafn Þróttar, skammstöfunin V.B.S. og símanúmerið 11471. Tveir vörubílar prýða efri brún þess. Þar var allt á einum stað: nafn stöðvarinnar, vörubílarnir og númerið sem hringt var í þegar vantaði bíl.
Starfsstöðvarnar
Frá Kalkofnsvegi að Sævarhöfða
Fyrsta aðsetur Þróttar var við Kalkofnsveg í Reykjavík. Þar var stöðin í nágrenni hafnarinnar og miðbæjarins. Síðar fluttist starfsemin á Rauðarárstíg, þaðan í Borgartún og loks að Sævarhöfða.
Við Kalkofnsveg stóð lágreist stöð merkt nafni Þróttar. Í kring var líf hafnarborgarinnar: fólk á ferð, bílar og hafnarmannvirki. Þetta var umhverfið sem fyrstu starfsár bílstjóranna voru hluti af, áður en stærri athafnasvæði og breyttur tækjakostur tóku við.
Saga varðveitt á prenti
Maður og bíll – sagan til ársins 1987
Árið 1987 kom út bókin Maður og bíll: Vörubílstjórafélagið Þróttur, saga og félagatal 1931–1987. Ingólfur Jónsson frá Prestbakka skráði efnið. Hún varðveitir bæði sögu félagsins og upplýsingar um félagsmenn yfir meira en hálfa öld.
Bókin geymir fróðleik um þá sem unnu við flutninga og verklegar framkvæmdir með tækjum sem voru einföld miðað við nútímabúnað. Þar er einnig fjallað um eldri samgöngusögu og vinnuaðferðir. Fyrir þá sem vilja kynnast upphafsárunum og fólkinu sem mótaði félagið er Maður og bíll mikilvægur hluti af varðveislu sögu Þróttar.
Félagsstarfið
Félag bílstjóra og þjónusta stöðvarinnar
Með breyttum tímum þróaðist Þróttur frá verkalýðsfélagi vörubílstjóra til samtaka einyrkja og sjálfstæðra atvinnurekenda. Áhersla var lögð á jafna samkeppnisaðstöðu og atvinnumöguleika félagsmanna.
Árið 1997 skiptist starfsemin í þrjá meginþætti: hagsmunastarf Vörubílstjórafélagsins Þróttar, þjónustu vörubílastöðvarinnar við bílstjóra og viðskiptavini og verkefnaöflun verktakafyrirtækisins Borgartaks hf. Félagsmenn voru þá 150, í samræmi við úthlutuð akstursleyfi.
Tækjakosturinn var orðinn fjölbreyttur. Auk sex hjóla vörubíla voru kranabílar, bílar með vatnstönkum og malbikskössum og búnaður til salt- og sanddreifingar. Sérhæfður búnaður gerði bílstjórunum kleift að taka að sér ólík verkefni og mæta þörfum fleiri viðskiptavina.
Sævarhöfði 12
Rýmri aðstaða í gömlum húsakynnum Pípugerðarinnar
Vorið 1997 var flutningur úr Borgartúni að Sævarhöfða undirbúinn. Þar beið mun rýmra athafnasvæði í húsakynnum sem Pípugerð Reykjavíkur hafði áður notað.
Pípugerð Reykjavíkur reisti verksmiðju að Sævarhöfða 12 árið 1965 til framleiðslu steinsteyptra pípna og holræsabrunna. Byggingarnar, með tveimur álmum með bogaþaki og vinnuskála, fengu síðar nýtt hlutverk sem aðsetur Þróttar.
Við Sævarhöfða varð sameiginleg aðstaða fyrir bíla og tæki mikilvægur hluti starfseminnar. Á tæplega þriggja hektara athafnasvæði hafa bílstjórarnir haft aðstöðu fyrir tæki sín og tól, með þjónustu stöðvarinnar sér við hlið.
95 ár árið 2026
Sterkari saman frá árinu 1931
Árið 2026 markar 95 ára sögu Þróttar. Margt hefur breyst frá því að vörubílstjórar í Reykjavík tóku höndum saman árið 1931. Bílar og búnaður hafa þróast og þjónustan nær nú til fjölbreyttra flutninga og framkvæmda.
Samvinnan er áfram mikilvægur hluti starfsins. Sameiginleg aðstaða, tengslanet og sérþekking bílstjóranna nýtast þegar verkefni kalla á ólíkan búnað og reynslu. Félagsmenn geta leitað hver til annars og viðskiptavinir fengið aðgang að víðtækri þjónustu.
Að varðveita söguna, taka vel á móti nýju fólki og þróa þjónustuna áfram tengir saman fortíð og framtíð Þróttar. Þannig heldur hugmyndin frá árinu 1931 áfram að lifa: samvinna bílstjóra skapar sterkari heild.
Kynntu þér Þrótt í dag
Fólkið, þjónustan og tækin sem halda sögunni áfram.